SGP Goedereede

Regering en Staten-Generaal hebben ieder hun eigen verantwoordelijkheid in wet- en regelgeving en in beleidsvorming, verschillend naar aard, inhoud en doel. Het bestuur is uitsluitend opgedragen aan de regering.

Wij onderscheiden drie typen functies in het staatsbestuur: de wetgevende, de besturende en de rechterlijke macht. Verder zien we een drietal typen als het gaat om de bestuursniveaus of bestuurslagen: rijk, provincie en gemeente. Vanaf de jaren '80 is ‘Europa’ een grotere rol gaan spelen en wordt er soms gesproken over een vierde bestuurslaag. Duidelijk moet zijn dat de SGP wel voorstander is van samenwerking met andere landen, maar grote bedenkingen heeft als het gaat om Europa. Een tegenstem bij het a.s. referendum is dan ook het advies, overigens om meerdere redenen. (Zie elders in dit blad).

We bezitten een democratisch georganiseerd politiek- en bestuurlijk bestel, dat tevens een rechtstaat wil zijn. Daarin moet het niet zo zijn dat de burger alleen maar invloed heeft via het uitbrengen van zijn stem en keuze voor een politieke partij en/of kandidaat. Als overheidsbeslissingen het eigen belang raken moet er inspraak moegelijk zijn. Het is de verantwoordelijkheid van de overheid om burgers hier eerlijk bij te betrekken en om hiermee verstandig om te gaan.

De drie functies in het staatsbestuurs zijn niet direct te koppelen aan de bestuursniveaus. Ook kunnen we niet spreken van speciale wetgevende organen, bestuursorganen enz. Het is telkens weer de vraag welke organen met een bepaalde functie zijn belast. Daarnaast kennen we in ook decentralisatie, dus naast de centrale overheid bestaan er lagere overheden, of ook wel medeoverheden genoemd. Soms worden er bevoegdheden overgedragen van bijvoorbeeld gemeenteraad naar college. Men spreekt dan van delegatie. Doordat verschillende organen bezig zijn met het bestuur van het land ontstaat er een machtenschieding.

De regering is achteraf verantwoording schuldig voor zijn daden aan de Staten-Generaal (de tweede en Eerste Kamer tesamen). De overheid is dus als het gaat over het gezag niet afhankelijk van het volk, maar het volk is niet willoos en rechteloos overgeleverd aan de overheid. rechtspraak en controle door de (volks)vertegenwoordigende organen dienen het volk te beschermen tegen willekeur en (ander) onrecht.Om deze controle uit te kunnen oefenen zijn instrumenten als enquêterecht door de volksvertegenwoordigers te gebruiken.

P.C. Grinwis